ADAS vaak onbekend

Weet jij wat je auto allemaal
aan boord heeft?

Tekst Bas Nieuwenhuijsen

Beeld Shutterstock/Slimonderweg.nl

Moderne auto’s zitten vol hulpmiddelen om de bestuurder te helpen en het verkeer veiliger te maken: de zogeheten Advanced Driver Assistance Systems of ADAS. Maar veel mensen hebben nauwelijks een idee van welke systemen er in hun auto zitten, of hoe ze daarmee moeten omgaan. De ADAS-Alliantie wil dat veranderen en het gebruik van ADAS met twintig procent verhogen in de komende drie jaar.

‘Als je een systeem ‘autopilot’ noemt, dan wekt dat de verkeerde suggestie’

Het wegverkeer wordt niet alleen drukker, maar ook onveiliger. Na jaren van daling, stijgt het aantal verkeersslachtoffers weer. Om automobilisten te ondersteunen, zijn moderne auto’s uitgerust met allerlei hulpsystemen die het rijden makkelijker en vooral ook veiliger moeten maken, zoals bijvoorbeeld achteruitrijcamera’s, adaptive cruise control, dodehoeksensoren etcetera. De Europese Unie wil over enkele jaren tientallen van die ADAS verplicht stellen om de verkeersveiligheid te vergroten.

Da’s mooi, maar weten automobilisten wel wat ze allemaal aan boord hebben en kunnen ze er goed mee omgaan? Dat valt nogal tegen, bleek uit een onderzoek onder 1355 zakelijke rijders uitgevoerd door verkeerspsycholoog Ilse Harms, senior adviseur Gedrag en Smart Mobility bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW). Harms: ‘Veel mensen weten niet welke ADAS er in hun auto zitten.. En zelfs als ze het wel weten, gebruiken ze de systemen niet of hebben ze een verkeerd beeld van de werking ervan. Bijna de helft van de zakelijke rijders is er gaandeweg achter gekomen over welke ADAS hun auto beschikt en hoe die werken, door ze tijdens het rijden uit te proberen.’ Je zou misschien verwachten dat ADAS ter sprake komen bij de aanschaf van een auto in de showroom, maar ook dat valt tegen, getuige het onderzoek van Harms: ‘Slechts 24 procent van de zakelijke rijders kreeg informatie in de showroom.’


Voorlichting en scholing

Dat verwijt ze de autoverkopers overigens niet, maar het onderstreept de noodzaak van goede voorlichting over rijtaakondersteunende systemen. Dat beaamt Leo Bingen, bij RAI Vereniging verantwoordelijk voor smart mobility, connectiviteit en data. ‘Het is een kwestie van bewustwording. IT-technologie wordt ook in auto’s steeds belangrijker. Sommige van die ADAS zitten inmiddels standaard in auto’s, maar veel mensen realiseren zich dat niet. Op 3 juni hebben we daarom samen met meer dan veertig partners de ADAS-Alliantie gelanceerd. Dat zijn brancheorganisaties, overheden, maatschappelijke organisaties en commerciële bedrijven. In het ADAS-convenant hebben we uitgesproken dat we de kennis over ADAS flink willen stimuleren: over drie jaar moet het correcte gebruik van deze systemen met twintig procent zijn toegenomen.’

Daarbij richt de ADAS-Alliantie zich niet alleen op de consument, benadrukt Bingen. ‘Er is ook scholing nodig voor verkopers, monteurs, verzekeraars, beheerders van wegen, kortom iedereen die ermee te maken heeft. ADAS moeten worden onderhouden en eventueel gerepareerd. Dan kun je niet zomaar wat lostrekken, maar moet je goed weten wat je doet. Dan is testen nodig, moeten systemen gekalibreerd worden, etcetera.’ ‘ADAS betekenen ook iets voor onze wegen,’ zegt Harms. ‘Ze moeten bijvoorbeeld de strepen, blokmarkeringen en andere aanduidingen op en langs de weg correct kunnen herkennen.’


‘Heel veel mensen weten niet welke ADAS in hun auto zitten’

Automobilist en autobranche worden met de online community Slimonderweg.nl meer bewust gemaakt van ADAS

Suggestieve benamingen

En dan zijn er natuurlijk de fabrikanten van auto’s en van hulpsystemen. Harms: ‘Er moet veel meer uniformiteit komen in de uitvoering en benaming van ADAS. Tussen de verschillende merken zijn grote verschillen. In de ene auto zit bijvoorbeeld de cruise control links, in de andere rechts, in de ene moet je een knopje indrukken, in de andere niet enzovoort. De benaming van ADAS is ook verschillend, wat verwarring kan wekken over de functionaliteit van het systeem.’ Bingen: ‘Als je een systeem ‘autopilot’ noemt, dan wekt dat de verkeerde suggestie. Mensen denken dan al snel dat ze bij wijze van spreken achter het stuur de krant kunnen gaan lezen, de ‘autopilot’ rijdt wel. Maar dat is helemaal niet zo, we hebben nog geen zelfrijdende auto. Het zijn hulpsystemen, maar de chauffeur rijdt en is verantwoordelijk.’ Harms: ‘We moeten dus niet alleen goed weten wat ADAS kunnen, maar ook wat ze juist niet kunnen.’

De Europese Unie wil enkele tientallen ADAS verplicht stellen vanaf 2022. Toch vinden Harms en Bingen dat de ADAS-Alliantie en het convenant ook nu al zinvol zijn. ‘Wij doen het nu al,’ zegt Harms, ‘we moeten niet wachten op Brussel, maar aan de slag.’ Bingen: ‘Het is ook maar de vraag of Brussel 2022 haalt, of dat dit vertraging oploopt. Bovendien moet je afwachten of het een richtlijn wordt, die daarna door de lidstaten moet worden goedgekeurd, of een verordening. We willen dit niet laten versloffen, maar de automobilist en de branche nu al meer bewust maken van ADAS.’

Daar moet de online community slimonderweg.nl bij helpen: een initiatief van de ANWB, het ministerie van IenW, RAI Vereniging, CBR en de provincie Noord-Holland. Weggebruikers kunnen op het platform ervaringen uitwisselen. Ook kunnen ze hun kennis testen op het gebied van smart mobility. Het online spel ‘Haal je slimme rijbewijs’ laat in enkele verkeerssituaties zien welke technische hulpmiddelen tegenwoordig beschikbaar zijn om de verkeersveiligheid te verhogen. Met slimonderweg.nl willen de initiatiefnemers in bredere zin aandacht besteden aan slimme en duurzame mobiliteit en de kennis van inwoners op dat terrein vergroten. ◼

Deel dit artikel