Wijk voor wijk aardgasvrij

Breng kosten en zeggenschap
beter in balans

Tekst Bas Nieuwenhuijsen

Beeld Vereniging Eigen Huis

Miljoenen woningen in Nederland moeten de komende jaren worden verduurzaamd en van het aardgasnet afgekoppeld. Cindy van de Velde, algemeen directeur van Vereniging Eigen Huis, heeft een aantal speerpunten als het gaat om haalbaarheid, betaalbaarheid en de participatie van huiseigenaren.

Cindy van de Velde: ‘De landelijke subsidieregeling voor woningisolatie moet worden verbeterd’

‘Op macroniveau is wel duidelijk wat er moet gebeuren,’ zegt Van de Velde. ‘In Nederland staan zo’n 8 miljoen woningen die moeten worden verduurzaamd. Hoe gaan we dat doen? Wijk voor wijk. De gemeenten moeten daarvoor plannen maken. Op basis van cijfermatige analyses en gemiddelden worden berekeningen gemaakt en stapsgewijs moet die enorme operatie lukken. Maar op microniveau is het veel lastiger, want niemand woont in een gemiddeld huis. In 2021 moeten de gemeenten hun visie op de energietransitie rond hebben. Dus door de ogen van de consument bekeken, weten we nu eigenlijk nog niet zo goed wat we gaan doen.’


Keuzevrijheid

Toch kan elke woningeigenaar vast stappen zetten, vindt Van de Velde. ‘Je kunt bijvoorbeeld kijken naar isolatie en zonnepanelen. Dat zijn maatregelen waarvan je geen spijt krijgt. Optimale isolatie vermindert de warmtevraag. Als we van het aardgasnet afgaan, stijgt het verbruik van elektriciteit, dus stroom opwekken met zonnepanelen is een goede maatregel.’ Van de Velde verwacht wel wat van de overheid, als het om financiering gaat. ‘Er zijn goede financieringsarrangementen nodig om woningen te verduurzamen. De lasten van leningen moeten niet hoger worden dan de besparing die mensen op hun energierekening behalen. En maak dit fiscaal aftrekbaar.’

‘Net zo belangrijk: de landelijke subsidieregeling voor woningisolatie moet een stuk beter. In de bestaande regeling was het geld steeds snel op. Maak die pot groter en houd de regels simpel: generiek, genereus en gemakkelijk, zeggen wij. Verder is belangrijk dat ten aanzien van zonnepanelen een nieuwe regeling de voordelen biedt van de huidige salderingsregeling: als je in de zomer meer elektriciteit opwekt dan verbruikt, wordt dat verrekend met de winter, waarin je minder produceert en meer verbruikt. Daarnaast pleiten wij voor marktwerking op bijvoorbeeld warmtenetten, zodat consumenten de keuzevrijheid houden die ze nu op het aardgasnet hebben.’


Omgevingswet

‘Woningeigenaren moeten investeren, de kosten en risico's komen bij hen te liggen. Maar de zeggenschap ligt bij de overheid en de markt. Dat is onevenwichtig: laat mensen in het overleg over wijkplannen participeren en geef dit een wettelijke verankering in de Omgevingswet. Gemeenten moeten voor hun plannen goed kijken wie er in de wijk wonen en welke maatregelen daar passend zijn. Als in een wijk bijvoorbeeld veel oudere, slecht geïsoleerde woningen staan en veel bewoners een laag inkomen hebben, dan is aanleg van een warmtenet met lage temperatuur misschien niet zo’n goed idee. In een andere wijk kan het mogelijk wel, of is een keuze voor individuele warmtepompen beter. Er zijn veel mogelijkheden, betrek bewoners bij de keuzes die je maakt.’ ◼

Deel dit artikel